Миң айдан артык бир түн - Кадыр түн

Ыйык Рамазан айынын береке чачкан артыкчылыктарынын бири – Кадыр түн. Бул улуу түн тууралуу маалыматтар сизге берекесин гана берет деп ишенебиз.

 

Аллах Таала айткан: «Кадыр түн – миң айдан да артык (түн)».

Пайгамбарыбыз Мухаммед (с. а. в.) мындай деген: «Кадыр кечесин ыйман менен соопко үмүт кылып өткөргөн адамдын күнөөлөрү кечирилет».

 

Эмне үчүн бул түн Кадыр түн?

Бул түндүн Кадыр түн деп аталышынын себептери туурасында аалымдар арасында ар кандай ой-пикирлер айтылган.

1. Кадыр түн деп аталышынын себептеринин бири - Аллах Таала бул түнү жыл бою болуучу бардык иш-аракеттерди тагдыр кылат. Мисалы, ушул жылы кимге канча ырыскы берилери, кимдин ажалы жетип бул дүйнөдөн өтөрү сыяктуу иш-аракеттер жазылат.
 
2. “Кадыр” деген сөз “кадыр-барктуу”, “шарапаттуу”, “бийик даражалуу” дегенди билдирет. Мисалы, баланча кадыр-барктуу же кадырлуу адам деген сыяктуу.
 
3. Бул түндү тоскон адам буга чейин жетпеген улуу даражага жетет. Ошондой эле бул түн ал адамдын Аллахтын алдындагы кадыр-баркын да көтөрөт.
 
4. Бул түндө кылынган ибадат бийик даражага ээ. Аллах Таала: «Кадыр түн – миң айдан да артык (түн) деген.
 
5. Кадыр түн деп аталышынын себептеринин бири – Аллах Таала бул түндө Куранды түшүргөн. Бул туурасында Аллах Таала Куранда мындай деп айткан: «Чындыгында Биз (Куранды) берекелүү түндө түшүрдүк». «Чындыгында Биз (Куранды) Кадыр түндө түшүрдүк».
 
6. Бул түн – өкүм, буйрук кылынуучу түн. Мужахид (рахимахуллах) айтты: «Кадыр түн – өкүм, буйрук түнү» (“Тафсир ат-Табари”).
 

Кадыр түн качан?

Бул жылкы Рамазан айында Кадыр түн 7-июлда күн батары менен башталды. Ушул күндөн баштап Орозо айы аяктаганга чейинки он түндүн бирине миң айдан жакшы болгон Кадыр түн катылган. Хадисте: «Аны акыркы он күндүктүн так түндөрүндө издегиле», - деп айтылган. Тактап айтканда, Рамазандын 20сынан 21ине караган же 22-23, 24-25, 26-27, 28-29уна караган түндөр. Ал эми Орозо календарында Кадыр түн болуусу ыктымал болгон 26сынан 27сине караган түн шарттуу белгиленет.

 

Кадыр түн кандай тосулуусу керек?

Түндү ибадаттын бардык түрлөрү менен тосуу керек. Себеби ушул түнү бир жылдык тагдыр чечилет.

– Намаз окуу, анын ичинен таравихке катышуу

– Зикир чалуу

– Алладан кечирим суроо, тобо кылуу

– Куран окуу

– Көп-көп дуба кылып тилек айтуу

Кадыр түндө окулуучу дуба: «Аллаахума иннакя афуввун тухиббуль-афва фа-фу анни» (О Алла, сен өтө көп кечирүүчүсүң, кечирүүнү жакшы көрөсүң. Менин күнөөлөрүмдү кечир).

Пайгамбарыбыз бул кечеде төмөнкү төрт амалды аткарбастан уктабоо керектигин айткан:

– “Мага жана башка пайгамбарларга салават айтсаң, биз сага кыяматта шапаат кылабыз”.

– “Мусулман бир туугандарың үчүн Аллахтан кечирим сурасаң, алардын бардыгын ыраазы кылган болосуң”.

– «Субханаллохи валхамдулиллахи ва лаа илааха иллалоху валлоху акбар, валла хавла валаа куввата илла биллахил алиюл аазиим» деп окууну адат кылсаң, ажылык жана умралык аткарганчалык сооп аласың».

 

 

Гүлайым Калыбекова